सब लोक-गाथा
🏔️

नन्दा देवी राज जात

गढ़वाली लोक-गाथा

नन्दा देवी की ससुराल यात्रा — हिमालय की सबसे बड़ी धार्मिक यात्रा की कथा।

Story Summary (English)

Nanda Devi Raj Jaat is the legendary account of the grand pilgrimage (Raj Jaat Yatra) that occurs once every twelve years in Uttarakhand — one of the largest and longest religious processions in Asia. According to tradition, Goddess Nanda (Parvati) was married to Lord Shiva and must periodically return to her husband's home in the high Himalayas (Kailash). The people of Garhwal and Kumaon escort her — represented by a four-horned ram (Chausingha Khadu) — across glaciers and 18,000-foot passes. The folk narrative describes how the goddess's palanquin starts from Nauti village in Chamoli, passes through ancient temples, receives offerings from every village, and finally reaches Homkund glacier at the base of Nanda Devi peak. The four-horned ram is released into the wilderness and never returns — believed to have reached Kailash. The tale weaves together devotion, geography, ecology, and the Pahadi belief that mountains are living deities. It reflects the deep spiritual bond between Garhwali people and their highest peak.

सुणो यो कथा नन्दा देवी राज जात की,

जो बारह बरस मा एक बार होन्दी।

नन्दा छन हमारी माता, पारवती का रूप,

गढ़वाल-कुमाऊँ की बेटी छन नन्दा।

वैनकू ससुराल भेजणू छ — कैलास।

शिव जी का धाम मा, हिमालय की ऊँची चोटी मा।

नौटी गाँव से शुरू होन्दी यात्रा,

चौसिंग्या खाडू — चार सींग को मेंढ़ो — आगे-आगे।

ढोल-दमाऊ बजन्दा, रणसिंगा फूंकन्दा,

गाँव-गाँव का लोक जुड़न्दा, मील-मील लम्बी कतार।

पैली रात भगवती का थान मा रुकन्दी,

दूजी रात देवल का थान, तीजी रात कुण्डा।

हर गाँव भेंट चढ़ौन्दो — फूल, चावल, घी,

नन्दा देवी की डोली मा सजाइन्दा।

ऊँची-ऊँची डाँडी टपन्दी जात,

बरफानी हवा मा भी नी रुकन्दी।

कुछ लोक बोलन्दा: नन्दा देवी रोन्दी ससुराल जान्दी,

जनी हर बेटी रोन्दी विदा मा।

लाट मा आग जलन्दी, पंडित मन्त्र पढ़न्दा,

होमकुण्ड की बरफ मा पौंछन्दी जात।

तख चौसिंग्या खाडू छोड़ दियेन्दो,

वो जान्दो — कबी नी लौटन्दो।

लोक बोलन्दा: वो कैलास पौंछी गए,

नन्दा देवी ससुराल पौंछी गईन।

गढ़वाल का लोक लौटन्दा — आँख्यों मा आँसू,

पर मन मा शान्ति: हमारी नन्दा सुखी छ।

बारह बरस बाद फेर जात निकलली,

फेर नन्दा औलीं मायके, फेर ससुराल जालीं।

यो परम्परा चलदी आई छ सदियों से,

जब तक हिमालय छ, नन्दा देवी राज जात रैली।

यो लोक-गाथा गढ़वाल की मौखिक परम्परा का हिस्सा छ — पीढ़ी दर पीढ़ी सुणाई जांदी रही छ।

यो गाथा का बारे मा घुघुती AI सी पुछण च त घुघुती AI मा जा।

और लोक-गाथा

PahadiTube

PahadiTube ऐप इंस्टाल करें

APK नहीं — सीधे ब्राउज़र से!

⚠️ कोई APK फ़ाइल इंस्टाल न करें — वो हमारी नहीं है!